خانه / تور ایرانگردی - جاذبه های گردشگری ایران - دیدنی های ایران / عودلاجان; شهر، موزه ای به امید سامان دهی

عودلاجان; شهر، موزه ای به امید سامان دهی

عودلاجان یکی از قدیمی ترین و تاریخی ترین محله های تهران است که قدمتی به اندازه تمام این شهر دارد. عودلاجان از زمانی که تهران تنها یک قریه کوچک بوده وجود داشته و تاکنون نیز سرپا مانده است. آن روز ها ساکنان این منطقه لهجه ای نزدیک مردم شمیرانات امروز داشته اند. محله عودلاجان تهران در منطقه ای قرار گرفته است که از غرب به میدان پانزده خرداد، از شرق به خیابان سیروس، از شمال به چهارراه سرچشمه و از جنوب به چهارراه مولوی منتهی می‌شود و با وسعتی حدود ۱۵۰ هکتار بیش از ۲۱ هزار نفر را در خود جای داده است.

Odlajan Tehran neighborhood

به عنوان وجه تسمیه این محله می توان گفت که به معنی «محل تقسيم آب» می باشد. اما اگر دوست دارید معنی کامل آن را بدانید باید بگوییم که این اسم از دو کلمه جداگانه «عود» و «لاجی» متشکل شده است. دلیل این نام گذاری به خاطر وجود قرار گیری این محلله در راسته عظارهاست. از سوی دیگر می توان گفت که نام این محله درواقع اودلاجان بوده است که از  واژه  های «او» یعنی آب و «دراجیدن» به معنای بخش کردن و «ان» که پسوند مکان است به وجود آمده است، که معنی آن جایی است که آب نهر تقسیم می شود و از آنجای که محل قرار گیری آن در جایی است که به این ویژگی نزدیک تراست پس به نظر می رسد نام دوم درست بوده است.

محله اودلاجان نسبت به مناطق اطراف خود از ارتفاع بیشتری برخوردار است و از این رو به مناطق جنوب نهران تسلط کامل داشته است و آب آن نواحی از این محل تقسیم و سرازیر می شده است. محل تقسیم ها منطقه سرچشمه بوده است از این رو آن را عودلاجان يا اودلاجان را محل تقسيم آب مي ‌گفتند.

Odlajan Tehran neighborhood

بر اساس تحقیقات و بررسی های انجام شده توسط محققان و تاریخ شناسان این محله قدمتی بیش از ۴۰۰ سال دارد و دلیل این موضوع نیز ساخته شدن حصارکشی اطراق این قریه به دستور شاه طهماسب است. پس از آن نیز به دستور شاه عباس و شاه سلیمان ساخت و ساز هایی در این منطقه انجام گرفته است که نشان دهنده اهمیت سوق الجیشی  این منطقه به نسبت روستا های اطراف آن بوده است. در نهایت نیز با مورد توجه قرار گرفتن این منطقه توسط آقا محمد خان قاجار و انتخاب آن به عنوان پایتخت شاهد پیشرفت و گسترش آن و نهایتا ایجاد تهران فعلی هستیم.

این محله به همراه محلاتی چون سنگلج، چال میدان، ارگ و بازار از قدیمی ترین محله های تهران به شمار می روند و به نظر می رسد گسترش تهران از همین منطقه آغاز گردیده باشد زیرا بافت ساختمان ها و بناهای این محله به نسبت بقیه شهر بسیار قدیمی تر و تاریخی تر می باشد و همچنین مرقد امام زاده یحیی که قدمت آن به دوران پیش از صفویه باز می گردد در این منطقه واقع شده است.

Odlajan Tehran neighborhood

بز اساس شواهد تاریخی در زمان قاجاریه این منطقه جزو بخش های اعیان نشین شهر محسوب می شده که محل بزرگان و ثروتمندانی چون قوام الدوله، نصرالدوله، مدرس، موتمن الاطباء، امین نظام، عزت الدوله، ملک الشعرا و نام‌های آشنای دیگری از عصر قاجار می باشد.

از آثار تارخی موجود در این محله می توان به  امامزاده یحیی، مسجد خان مروی، مسجد میرزا محمود، مسجد شاهی، سقاخانه سرچشمه، آب انبار مسجد حکیم، باغ سفارت روسیه، بازارچه نایب السلطنه، ساختمان چاپخانه، حمام حکیم باشی، حمام خانم، خانه فرمانفرما، خانه قوام الدوله، خانه امام جمعه، خانه وثوق، خانه موتمن الاطبا، گذر و محله مدرسه خان مروی و مدرسه رضاییه اشاره نمود و خود ای محله نیز به عنوان یکی از آثار تاریخی در فهرست آثار ملی ثبت گردیده است.

Odlajan Tehran neighborhood

این منطقه، محل زندگی بخش عطیمی از کلیمیان، زرتشتیان و یهودیان است که در کنار مسلمانان با صلح و آرامش زندگی می کنند. نقل وجود دارد که به خاطر گود بودن این قسمت از محله آب باران و آب ‌های جاری به چاله و چاه این قسمت سرازیر می ‌شد و به همین روی به سرچال معروف شده است. تا زمانی که کلیمیان هنوز به صورت متمرکز در این محل زندگی می ‌کردند، حتی کلیمیان تهران را به نام ساکنان سرچال می ‌شناختند.
هرچند اقداماتی مبنی بر بازسازی و مرمت این منطقه تاکنون انجام گرفته است اما سامان دادن به وضعیت فعلی آن و احیای آن به عنوان یک شهر موزه مانند چیزی که در برخی از شهرهای اروپایی بافت می شود نیازمند همت و ارده ای بیش از این است.

Odlajan Tehran neighborhood
به عنوان مثال فعالیت های آکادمیکی مانند مستند سازی و طراحی در این محله با همکاری دانشگاه فلورانس و دانشگاه پاویای ایتالیا و دانشکده معماری دانشگاه تهران صورت گرفته و همچنین بازدیدهای مسئولان مختلف به منظور احیای این منطقه از آن جمله می باشد.

در حالی که این منطقه رویایی زیبا با عنوان تبدیل شدن به یک شهر موزه را در سر می پروراند اما مسئولان می دانند که این زمان بر بوده و سامان دادن به وضعیت مشاغل و اصناف ناهمگون و اقامت بسیاری از بی خانمان ها و افراد پرخطر که باعث نازیبا شدن این منطقه است زمان زیادی را می طلبد تا این محله زیبا روز های روشن خود را تجربه نماید.

امتیاز شما
[Total: 13 Average: 3.5]

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

لطفا پاسخ سوال زیر را وارد کنید * Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.