غار بورنیک ،تهران

غار بورنیک در استان تهران، در ۱۳۵ کیلومتری شهر تهران، ۲۳ کیلومتری جنوب غربی شهر فیروزکوه، و ۶ کیلومتری روستای هرانده واقع شده است. غار بورنیک در انتهای یکی از دره​های منشعب از دره طولانی و وسیع هرانده قرار دارد. از ژرفای دره، رودخانه پرآب نمرود جریان دارد که از شاخه​های اصلی حبله رود است. آب نمرود از حوضه وسیع دامنه شمالی کوه قره داغ و دامنه​های کوه میشینه مرگ سرچشمه می​گیرد. نام غار از دو کلمه «بور» و «نیک» تشکیل شده است. «بور» تغییر شکل یافته کلمه «بار» جهت سهولت تلفظ در اضافه شدن به کلمه «نیک» است. «بار» به معنی ساحل، کنار، و جای امن است. همانند کاربرد کلمه «بار» در رودبار. بنابراین بورنیک یا بارنیک؛ یعنی محل امن خوب، که به دلیل موقعیت خاص محل غار کلمه​ای پرمعناست. غار محل امنی برای زندگی و پناه گرفتن بوده است. دهانه غار از دید پنهان و به رودخانه نزدیک است. به همین دلیل، برای سکونت در مواقع خطر و زندگی در دوره غارنشینی، محلی مناسب بوده است.

095514309-03969408213222431623

77189210956414347782

ساختمان :

دهانه غار با ابعاد ۱۰×۱۵ متر و ارتفاع ۶ متر، در فاصله ۱۹۵۰ متری از سطح دریا قرار دارد. غار از ۳ تالار عظیم تاقدیسی تشکیل شده که در سقف هر کدام، شکاف (گسل) اولیه مولد غار به خوبی نمایان است.

تالار نخست یا تالار بیرونی، محوطه​ای بزرگ به ابعاد ۴۰×۵۰ متر و ارتفاع ۸ متر است و با سنگ چین کردن کف شیب دار آن در گذشته، دو ایوان که با یکدیگر ۲ متر اختلاف سطح دارند، ساخته شده است. این تالار سکونتگاه اصلی غار بوده و وجود آثاری مانند سفال​های شکسته از دوره​های تاریخی مختلف در آن، نشان می​دهد که از مراکز اصلی زندگی انسان​ها از دوره غارنشینی به بعد بوده است. در گوشه راست تالار، دیوار دروازه دار سنگ چین شده​ای جلو یک دهلیز ساخته شده که احتمالاً محل نگهداری احشام بوده است. در گوشه چپ تالار، دهانه​ای به عرض ۸ متر و ارتفاع ۱۰ متر ورودی تالار دوم یا تالار اصلی غار است.

تالار دوم یا تالار اصلی غار محوطه​ای به ابعاد ۳۰×۶۰ متر و ارتفاع ۱۵ تا ۲۰ متر است و کف آن با شیبی تند به سمت پایین می​رود. این تالار دارای دالانی نسبتاً طولانی در انتها و دالانی دیگر به سوی تالار سوم است. در ابتدا و سمت چپ تالار نیز راهرویی رابط این تالار و تالار سوم غار است.

دالان انتها و سمت راست تالار دوم، به طور متوسط ۵ متر عرض و ۶ متر ارتفاع دارد و طول آن ۴۰ متر است و در انتهای آن یک چاه به عمق ۵ متر و یک دهلیز به طول ۶ متر وجود دارد. در دالان یادشده فعالیت​های غارسنگ​سازی صورت گرفته است و دیوارهای آن پوشیده از چکنده​های گل کلمی و نخودی شیری و صورتی رنگ اند.

طول دالان رابط تالارهای دوم و سوم غار، که در انتهای دو تالار یادشده قرار دارد، حدود ۳۰ متر است. دالان دیگری که ابتدای تالارهای دوم و سوم غار را به هم متصل می​سازد، ۱۰ متر عرض و ۴ متر ارتفاع دارد. تالار سوم غار به ارتفاع ۱۲ متر و ابعاد ۵۵×۲۰ متر، از ابتدا تا انتها یک شیب تند سنگلاخی و لغزنده دارد. انتهای آن دهلیزی قرار دارد که پس از ۸ متر به تالاری پر از پرتگاه ختم می​شود. عمق بعضی از پرتگاه​ها ۲۰ متر است و این بخش غار از سنگ​های ستونی و چکنده​ها مخروطی و کف آن پوشیده از چکیده​هاست. در گوشه​ای دیگر از این تالار، دالانی به طول ۲۰ متر و عرض ۵ متر قرار دارد. کف آن سطحی صاف دارد که احتمالاً محل اختفای ساکنان غار در مواقع خطر بوده است.

عمیق​ترین بخش غار در تالار سوم و مقابل دهلیز رابط پایینی بین دو تالار، حدود ۶۰ متر پایین​تر از سطح دهانه غار است.

طول شعبه اصلی غار حدود ۵۰۰ متر است.

xmr9rc

untitled

boornik-0707-mm10

IranCaves_3_4_1241_(www_IranCaves_com)

جاذبههای گردشگری :

مناظر بهشت گونه دره هرانده که با بهره​جویی و بذل و بخشش آب نمرود به وجود آمده، از مناطق بسیار زیبا و دیدنی رشته کوه​های البرز است که ناشناخته مانده. این گردشگاه گرانبها بر سر راه غار قرار دارد. دره​های مستقر بر سر راه غار دیدنی و زیبا هستند. رنگ کانی​های دامنه راستِ دره محل استقرار دهانه غار در بیننده احساس عظمتی وصف ناپذیر ایجاد می​کند.

وجود تخته سنگ​های عظیم در کف تالارهای نخست و سوم غار که روی بعضی از آن​ها پوشیده از لایه​های خاک رُس مرطوب و لغزنده و سطح اکثر آن​ها پوشیده از چکیده​های نخودی و میخ مانند است، از ویژگی​های غار بورنیک است و در سایر غارهای ایران چنین وضعیتی کم​تر دیده می​شود.

وجود دیوارهای پوشیده از چکنده​های گل کلمی و نخودی سفید و صورتی رنگ، زیبایی خاصی به غار بخشیده است. ارزش​های تاریخی و باستان شناسی غار بر ارزش​های زمین شناسی و تفریحی آن می​افزایند و غار بورنیک را به سرمایه​ای ملی و ماندگار تبدیل می​کنند.

غار بورنیک در تاریخ ۷ مهر ۱۳۸۱ با شمارۀ ثبت ۶۳۳۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

امتیاز شما
[Total: 7 Average: 3.3]

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

لطفا پاسخ سوال زیر را وارد کنید * Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.